Ex post μελέτη κανονιστικών επιπτώσεων για το νέο Μισθολόγιο-Βαθμολόγιο

Ο νόμος 4024/2011 (Βαθμολόγιο-Μισθολόγιο-Εφεδρεία) και η διαδικασία κατάρτισής του, απασχόλησαν ιδιαιτέρως την ΕΝΑΠ, η οποία χρησιμοποιώντας πλειάδα μέσων (μελέτη, υπομνήματα, συνεντεύξεις, δελτία τύπου, κινητοποιήσεις κ.ά.) εξέφρασε τη συνολική αντίθεσή της στο ανορθολογικό και ανεφάρμοστο αυτό νομοθέτημα.

Δείγμα της προχειρότητας με την οποία σχεδιάστηκε αυτός ο νόμος αποτέλεσε η ανάθεση μιας μελέτης, για το νέο μισθολόγιο, στις ιδιωτικές εταιρείες ICAP & HAY GROUP (συνολικού κόστους 71.955€) βάσει της οποίας θα έπρεπε να γίνει – εκ μέρους των ανάδοχων εταιρειών – καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης του ανθρώπινου δυναμικού στο ελληνικό δημόσιο, ανάλυση της δυναμικής απασχόλησης στο δημόσιο τομέα, στατιστική επεξεργασία των δεδομένων καθώς και πρόταση για το νέο μισθολόγιο. Οι εν λόγω εταιρείες, παρέδωσαν ένα Π Ρ Ο Σ Χ Ε Δ Ι Ο μελέτης, εντός του οποίου υλοποίησαν μια υποτυπώδη καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης. Αυτό, αποτέλεσε το πρώτο και μοναδικό παραδοτέο που είδε το φως της δημοσιότητας το οποίο μολονότι όφειλε να έχει παραδοθεί μέχρι τέλος Ιανουαρίου του 2011, τελικώς παραδόθηκε το Μάρτιο του ιδίου χρόνου, δεδομένου ότι η ίδια η απόφαση ανάθεσης της μελέτης υπογράφτηκε μόλις στις 27 Ιανουαρίου!!!

Το κρίσιμο δεύτερο παραδοτέο της μελέτης αναμένετο τον Φεβρουάριο του 2011 και το οποίο σχεδιαζόταν να περιλαμβάνει την (τεχνοκρατική) πρόταση για το νέο μισθολόγιο – βαθμολόγιο, καθώς και: “Υποστήριξη με την παροχή τυχόν διευκρινίσεων, προτάσεων ή και περιορισμένων αναθεωρήσεων σε ότι αφορά στο αντικείμενο της μελέτης όπως, τρόπος παρουσίασης στοιχείων (reporting), επαναπροσδιορισμός της δυναμικής της απασχόλησης με βάση το σχέδιο κατανομής της απασχόλησης που θα προκύψει από τις προτάσεις των Υπουργείων και την τελική διαμόρφωση της κυβέρνησης και τυχόν πρόσθετα στοιχεία της Ενιαίας Αρχής Πληρωμών, ενδεχόμενο σενάριο απασχόλησης με βάση προγραμματισμένες καταργήσεις-συγχωνεύσεις φορέων (ως μία ακόμη παράμετρος στη δυναμική της απασχόλησης). Θα πρέπει επίσης να περιγράφονται, με τη μορφή σχεδίου δράσης, τα βασικά στοιχεία που απαιτούνται και τα βήματα που πρέπει να γίνουν σε επόμενη φάση, προκειμένου να διαμορφωθεί και να νομοθετηθεί το νέο μισθολόγιο” (βλ. Ανάθεση 2011).

Το τελικό κείμενο μελέτης, το οποίο θα όριζε τα βήματα για ένα νέο μισθολόγιο και θα έκανε κάποιες προτάσεις επ’ αυτού, είτε δεν παραδόθηκε ποτέ είτε – αν παραδόθηκε – έμεινε στο σκοτάδι! Ενδεικτικό της ΑΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ είναι ότι τα συναρμόδια Υπουργεία ουδέποτε απάντησαν σε έγγραφη αίτηση της ΕΝΑΠ να γνωστοποιήσει:

(i) την πράξη σύστασης της λεγόμενης επιτροπής για το μισθολόγιο – βαθμολόγιο, και

(ii) το τελικό παραδοτέο της απευθείας ανάθεσης, ήτοι το τελικό κείμενο της μελέτης.

Το νομοσχέδιο για το βαθμολόγιο-μισθολόγιο-εφεδρεία που θεσπίστηκε τελικά και με καθυστέρηση ενός και πλέον έτους από τον αρχικώς προσδιορισμένο χρόνο δημοσίευσης, υπερ-ψηφίστηκε τελικώς αφού πρώτα διενεργήθηκε μια εξίσου υποτυπώδης μελέτη κανονιστικών επιπτώσεων (βλ. συνημ.) η οποία “τεκμηρίωνε” ότι η εφαρμογή του εν λόγω μέτρου θα προκαλούσε μείωση των δαπανών του προϋπολογισμού κατά 1,9€ δις κατά το έτος 2012 (σελ. 16 της σχετικής Έκθεσης Αξιολόγησης). Φυσικά, κανείς δεν ενημέρωσε τους εθνικούς αντιπροσώπους και πολύ περισσότερο τους δημοσίους υπαλλήλους και την κοινωνία εν γένει, βάσει ποιων δεδομένων θα μπορούσαν να καταλήξουν σε τέτοιου είδους συμπεράσματα…

Ένα χρόνο μετά, στις 15.3.2012, βγήκε στο φως της δημοσιότητας μια νέα απόφαση για απευθείας ανάθεση μιας ex post αξιολόγησης του νέου μισθολογίου-βαθμολογίου από την εταιρεία ICAP. Της ίδιας εταιρείας που αν και πληρώθηκε για αυτό ένα χρόνο πριν, τελικώς είτε ποτέ δεν παρέδωσε μια τελική μελέτη για ένα νέο μισθολόγιο είτε αυτό που η κυβέρνηση έφερε προς ψήφιση ουδεμία σχέση έχει με τις προτάσεις του ιδιώτη – συμβούλου της. Το συνολικό κόστος της νέας μελέτης ανέρχεται στο ποσό των 73.800€, και μάλιστα για έργο που θα φέρουν σε πέρας τρία (3) στελέχη της εν λόγω εταιρείας!.

Μετά από όλα αυτά διερωτάται κανείς:

1) Γιατί περίπου 145.000€ από τα χρήματα των Ελλήνων φορολογουμένων δαπανήθηκαν και εξακολουθούν να δαπανώνται χωρίς να υπάρχει επί της ουσίας ΚΑΝΕΝΑ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ στο φως της δημοσιότητας για το πιο κρίσιμο νομοθέτημα για τη Δημόσια Διοίκηση των τελευταίων ετών;

2) Νομοτύπως μεν, αλλά γιατί γίνονται απευθείας αναθέσεις σε συγκεκριμένες εταιρείες χωρίς τη διενέργεια προηγούμενου διαγωνισμού;

3) Γιατί πρέπει να πληρωθεί εκ νέου η ίδια εταιρεία για να μας πει “τι έκανε λάθος” με τις μισθολογικές ωριμάνσεις (αντικείμενο της νέας μελέτης) τη στιγμή δε που δεν παρέδωσε ποτέ την πρώτη μελέτη;

4) Πως είναι δυνατόν να ψηφίζονται νόμοι χωρίς να υφίσταται μια σοβαρή μελέτη αξιολόγησης του αντίκτυπου ενός μέτρου, ιδίως όταν ένα τέτοιο μέτρο επηρεάζει αρνητικά το σύνολο των δημοσίων υπαλλήλων και κατά συνέπεια ένα αρκετά μεγάλο μέρος του συνολικού πληθυσμού;

5) Γιατί δεν αξιοποιούνται οι ίδιες οι δυνάμεις της διοίκησης που διαθέτουν τη σχετική τεχνογνωσία και κατασπαταλώνται πόροι του ελληνικού δημοσίου άσκοπα;

Η ΕΝΑΠ υποστήριξε από την πρώτη στιγμή ότι ο Ν. 4024/2011 είναι ανεφάρμοστος. Η εφαρμογή του, τελικώς, πάγωσε δια του Μνημονίου 2. Οι ίδιοι που τον έφεραν στη Βουλή προς ψήφιση, οι ίδιοι εισηγήθηκαν και ψήφισαν την μερική αναστολή εφαρμογής του, κατά το μέρος βέβαια που αφορά στις προαγωγές των υπαλλήλων και στις πενιχρές μισθολογικές ωριμάνσεις. Κατόπιν αυτών, είναι προφανές ότι άλλα εισηγήθηκαν οι ιδιώτες σύμβουλοι της Κυβέρνησης και άλλα έκαναν τα αρμόδια Υπουργεία.

Από αυτές τις επιλογές, το μόνο βέβαιο είναι η παράλυση της κρατικής μηχανής σε μια κρίσιμη για τη χώρα περίοδο. Το δε μάρμαρο μένει να πληρώσουν τα συνήθη υποζύγια: οι υπάλληλοι και φυσικά ο Έλληνας φορολογούμενος δια των απευθείας αναθέσεων…

ΤΟ ΔΣ ΤΗΣ ΕΝΑΠ